Kỹ năng thoát nạn an toàn khi xảy ra cháy nhà cao tầng

Sống và làm việc tại các tòa nhà cao tầng hay chung cư mang lại nhiều tiện ích hiện đại, nhưng cũng đi kèm những rủi ro tiềm ẩn về an toàn cháy nổ. Khi hỏa hoạn xảy ra ở độ cao hàng chục mét, tâm lý hoảng loạn kết hợp với khói độc tích tụ nhanh chóng có thể biến một sự cố nhỏ thành thảm họa. Trang bị kỹ năng thoát nạn đúng cách không chỉ giúp bạn giữ bình tĩnh mà còn là yếu tố quyết định sự sống cống trong những "giờ vàng" khẩn cấp.

An toan chay no cho chung cu nha cao tang — Kỹ năng thoát hiểm khi xảy ra cháy nổ

1. Thực trạng an toàn cháy nổ tại các tòa nhà cao tầng và chung cư

Các tòa nhà cao tầng có đặc thụ kiến trúc dạng ống thẳng đứng, hệ thống thông gió và các trục kỹ thuật xuyên suốt. Khi phát sinh đám cháy, ngọn lửa cùng lượng khói độc cực lớn sẽ lan truyền nhanh chóng theo chiều cao qua các giếng thang máy, hộp kỹ thuật và hành lang.

Bản chất của nguy hiểm: Khói độc chứ không phải ngọn lửa

Thực tế cứu nạn chỉ ra rằng, phần lớn các trường hợp tử vong trong các vụ chay chung cu không phải do tác động trực tiếp của nhiệt độ hay ngọn lửa, mà xuất phát từ việc hít phải khói độc (CO, HCN, CO2) gây ngạt khí và mất nhận thức chỉ sau vài phút.

Yếu tố nguy hiểm	Tác động tới cơ thể	Thời gian phản ứng an toàn
Khói độc & Thiếu Oxy	Bỏng đường hô hấp, gây ngạt, ngất xỉu, tử vong	1 - 3 phút
Nhiệt độ cao (trên $200^\circ\text$ )	Bỏng da nghiêm trọng, sốc nhiệt	Dưới 2 phút
Tầm nhìn bị che khuất	Mất phương hướng, ngã, giẫm đạp lên nhau	Tùy thuộc vào mật độ khói

2. Quy trình 5 bước xử lý khẩn cấp khi phát hiện đám cháy

Nắm vững quy trình xử lý theo thứ tự ưu tiên giúp bạn tối ưu hóa cơ hội sống sót cho bản thân và gia đình.

Bước 1: Báo động tức thì cho toàn bộ khu vực

Ngay khi phát hiện mùi khói hoặc ngọn lửa, hãy bấm nút ấn báo cháy khẩn cấp tại hành lang tòa nhà hoặc hô khoán thật to: "Cháy! Cháy rồi!" để cảnh báo cho mọi người xung quanh.

Bước 2: Ngắt cầu dao điện tổng (nếu vị trí an toàn)

Nếu đám cháy mới bùng phát tại căn hộ của bạn, hãy nhanh chóng ngắt aptomat tổng để tránh sự cố chập điện lan rộng và giảm nguy cơ bị điện giật trong quá trình dập lửa bằng nước.

Bước 3: Đánh giá khả năng thoát hiểm

Trước khi mở bất kỳ cánh cửa nào để ra hành lang, hãy kiểm tra nhiệt độ bằng cách dùng mu bàn tay áp nhẹ vào bề mặt cửa hoặc tay nắm cửa:

Nếu cửa nóng: Tuyệt đối không mở cửa. Ngọn lửa và khói độc đang bao trùm phía bên ngoài.
Nếu cửa không nóng: Mở hé cửa cẩn thận, dùng vai tựa vào cánh cửa để tránh áp lực gió thổi bung cửa, quan sát tình trạng khói ở hành lang.

Bước 4: Thực hiện kỹ năng thoát hiểm chống ngạt

Nếu hành lang chưa bị khói bao trùm hoàn toàn, hãy lập tức di chuyển đến lối thoát nạn gần nhất theo chỉ dẫn của đèn Exit.

Bước 5: Gọi lực lượng Cảnh sát PCCC & CNCH

Khi đã ở vị trí an toàn hoặc trong lúc chờ cứu hộ, gọi ngay cho số điện thoại 114 (miễn phí), cung cấp chính xác địa chỉ tòa nhà, số tầng, vị trí căn hộ và số lượng người đang kẹt.

Ky nang thoat hiem trong truong hop khan cap — Kỹ năng thoát hiểm trong trường hợp khẩn cấp

3. Các kỹ năng thoát nạn sinh tử cần ghi nhớ nằm lòng

Kỹ năng di chuyển trong môi trường nhiều khói

Khói độc luôn có xu hướng bay lên cao và tích tụ sát trần nhà do nhiệt độ cao. Khoảng không khí sạch nhất nằm sát sàn nhà (từ 30cm đến 50cm).

Tư thế di chuyển: Bò, trườn hoặc cúi thấp người sát sàn nhà.
Linh hoạt bảo vệ đường hô hấp: Dùng khăn ướt, khẩu trang, hoặc vạt áo thấm ướt nước ướt bịt kín mũi và miệng. Nước có tác dụng lọc bớt bụi mịn và làm giảm nhiệt độ của không khí nóng đi vào phổi.

Nguyên tắc sử dụng thang bộ và cửa chống cháy

Tuyệt đối không dùng thang máy: Khi xảy ra cháy, hệ thống điện có thể bị ngắt đột ngột, làm bạn kẹt bên trong cabin thang máy như một chiếc "lò nướng".
Di chuyển qua thang bộ thoát nạn: Thang bộ PCCC tiêu chuẩn luôn có hệ thống áp lực dương (tăng áp) để ngăn khói xâm nhập.
Đóng cửa chống cháy sau khi qua: Khi đi vào buồng thang bộ, luôn chú ý đóng cửa lại. Cửa chống cháy giúp ngăn lửa và khói độc lan vào cầu thang, giữ an toàn cho những người thoát nạn phía sau.

Như chúng ta đã tìm hiểu trong [bài viết hướng dẫn lắp đặt hệ thống báo cháy tự động cho chung cư], việc phát hiện sớm sự cố thông qua các đầu báo khói Hochiki hay Panasonic chính là chìa khóa vàng giúp gia đình bạn có thêm 3-5 phút quý giá để di chuyển.

Điểm sơ tan an toàn trong trường hợp cháy nổ

4. Kịch bản xử lý khi bị mắc kẹt trong căn hộ (Không thể thoát ra ngoài)

Trong trường hợp ngọn lửa và khói độc đã bao trùm hành lang lối đi, việc cố sức chạy ra ngoài là quyết định mạo hiểm. Bạn cần biến căn hộ của mình thành một "pháo đài tạm thời".

Các bước cố thủ an toàn bên trong phòng:

Đóng chặt cửa chính: Ngăn lửa và khói tràn vào bên trong.
Chèn kín các khe hở: Dùng khăn mặt, chăn, ga giường thấm ướt nước để chèn chặt các khe hở ở cửa chính, cửa sổ, và các lỗ thông gió.
Di chuyển ra khu vực ban công/lô gia: Chọn phòng có ban công thoáng gió, đóng cửa phòng lại để cách ly với phần còn lại của căn hộ.
Tạo tín hiệu cứu hộ: Dùng khăn, áo sáng màu hoặc đèn pin (vào ban đêm) vẫy mạnh để lực lượng Cảnh sát PCCC dễ dàng xác định vị trí.
Tuyệt đối không nhảy xuống: Trừ khi có sự hướng dẫn và thiết bị bảo vệ (đệm hơi) của lực lượng cứu hộ ở các tầng thấp (tầng 2-3).

Thiet bi an toan pccc co ban — Lựa chọn phương án thoát hiểm an toàn

5. Danh mục thiết bị an toàn PCCC tối thiểu nên trang bị tại nhà

Chủ động trang bị các thiết bị an toàn cháy nổ giúp bạn chủ động xử lý sự cố ngay từ thời điểm phát sinh ban đầu:

Mặt nạ phòng khói độc: Tối thiểu mỗi thành viên trong gia đình 1 chiếc.
Bình chữa cháy xách tay: Bình bột MFZL4 hoặc bình khí $CO_2$ MT3 dùng để dập tắt các đám cháy nhỏ mới phát sinh.
Thang dây thoát hiểm: Thiết bị hỗ trợ hạ chậm an toàn cho các căn hộ ở tầng thấp và trung bình.
Đầu báo khói độc lập: Giúp phát hiện khói và phát âm thanh cảnh báo ngay cả khi bạn đang ngủ.

Trong nội dung [bài viết tiếp theo về Quy trình xử lý nhanh 4 bước tại chỗ khi phát hiện sự cố cháy nổ], chúng tôi sẽ phân tích chi tiết cách lựa chọn loại bình phù hợp với từng không gian sống.

Lời kết & Đơn vị tư vấn giải pháp PCCC uy tín

Việc trang bị kỹ năng pccc và chuẩn bị sẵn sàng các phương án thoát nạn là trách nhiệm hàng đầu để bảo vệ mạng sống của chính bạn và gia đình. Đừng chờ đến khi sự cố xảy ra mới tìm hiểu cách đối phó.

Baochay24h.com tự hào là đơn vị hàng đầu tại Việt Nam chuyên cung cấp các thiết bị báo cháy, thiết bị PCCC chính hãng (Hochiki, Panasonic, Nittan, Dahua...) và tư vấn giải pháp an toàn PCCC toàn diện cho các công trình, chung cư, nhà ở gia đình.

THÔNG TIN LIÊN HỆ TƯ VẤN & BÁO GIÁ: